Şans Projesi

Surfing the Universe by Elena Khomoutova
to create the art for your healing, creativity, good luck and more

Şans hakkında araştırmalarımı paylaştığım yazımda, şanssız olduğumu düşündüğüm için yazdığımı belirtmiş ve psikolojik çıkarımların bir tanesini kanıtlayan nitelikte bir deneyin varlığından söz etmiştim.

O kadar araştırmanın ardından şansın hala beni nasıl etkilediğini çözemedim. Değiştirebileceğim bir şey olup olmadığını da bilmiyordum. Ardından Richard Wiseman’ın “Şans Faktörü” kitabına rastladım.

Benden çok daha fazla bu konu üzerinde düşünen psikolog Wiseman, sadece bu araştırma için bir şans okulu kurdu. Bu çalışmayı yapmasının sebebi, hepimizi etkilediğini düşündüğümüz şansı her açıdan incelemekti. Batıl inançlarımızdan tutun iş hayatındaki şans faktörlerine kadar her çeşidini inceledikten sonra bunu bir deneyle taçlandırdı ve şansın öğrenilebilir olduğu düşüncesiyle bir okula dönüştürdü.

Şans dediğimiz kavramın değiştirilebilir olduğunu düşünüyordu. Deney sonucunda ise şansın aslında mucizevi bir şey olmadığını, değiştirilebilir olduğunu kendince kanıtlayan ve herkesin uygulayabileceği tavsiyelerde bulundu.

Reklamlar

Batıl İnanç

Hepimiz hayatımızın bir döneminde veya halen, iyi şans getirdiğine inandığımız batıl düşüncelere kapılırız. Evlerimizin kapısına at nalı asar, günlük burç yorumlarını okur, şanslı bileklikler veya takılar takar, cüzdanımızda şans parası taşır, çeşitli ritüeller yaparız. Hatta bazen o kadar ileri gideriz ki, 13 sayısının lanetli olduğuna inanır, bu sayının bulunduğu yerlerden kaçarız. Kırık aynaya bakmayız. Kara kedi görmemeye çalışırız (bazı kültürlerde kötü şans getirdiğine inanılır). Bu inançlar ve davranışlar yıllardır bizimle.

Bir araştırmaya göre toplumun yüzde 72’si totemlere ve iyi şans getiren objelere çok sıkı bir şekilde inanıyormuş. Yüzde 72 gerçekten çok yüksek bir oran.

Ancak inananlar için üzülerek belirtmeliyim ki batıl inançlar yıllardır farklı araştırmacılar tarafından test ediliyor ve işe yaramadığı her seferinde kanıtlanıyor. Tabii bu bir inanç meselesi, insanın inanç duygusu ve bu kavrama bakış açısı o kadar güçlü ki başına gelen her şeyi inandığı ölçüde ispatladığını kendine düşündürebilir.

Şans Faktörü Deneyi

Gelelim asıl üzerine tartışacağımız deneyimize. Şans kavramına bu defa bilimsel yaklaşacağız.

Richard Wiseman, kendilerini şanslı veya şanssız gören insanların deneyine katılmasını ister. Birkaç yıl içinde 18 ila 84 yaşları arasında farklı iş kolları ve tecrübelerde, 400 kişi bu deneye başvurur.

Laboratuvar ortamında bu kişilere birer gazete verir. Gazetedeki fotoğrafları saymalarını ister. Kendilerini şanssız olarak niteleyen insanların isteneni yapması iki dakika sürerken, şanslı olanların ise birkaç saniyelerini alır. Bunun nedeni ise, gazetenin içinde fotoğraflar dışında bir mesaj vardır “Saymayı bırakın! Çünkü gazetede 43 tane fotoğraf var”. Bu mesajı görenler saymayı bırakırlar, cevap önlerindedir. Görmeyenler ise isteneni yapmaya devam ederler. Üstelik bahsedilen mesaj, sayfanın yarısını kaplayacak büyüklük ve fontta yazılmıştır. Gözden kaçırılması neredeyse imkansız bir mesajdır.

Wiseman, deneyi başka bir şekilde devam ettirir. Bu sefer gazetedeki mesaj “ Saymayı bırakın! Bu mesajı gördüğünüzü araştırmacıya söyleyin ve $250 kazanın.” Aynı şekilde şanssız olarak nitelendirilen insanlar yine mesajı göremez. Çünkü onlar hala fotoğrafları saymakla meşguldürler.

Yapılan kişilik testine göre şanssız insanlar daha çok gergin ve sinirli olmaya meyillidir. Bu da onların dikkat yeteneklerini ve düşünme becerilerini olumsuz etkiler. Şansız insanlar fırsatları kaçırmaya meyilli oldukları için şanssızdır. Çünkü onlar sadece kafalarındaki düşünceye odaklıdırlar. Bir partiye kendilerine partner aramak için gidip sadece buna odaklandıklarından eğlenemeyen ve arkadaş edinemeyenler yine onlardır.

Şanslı insanlar ise daha çok açık ve rahattır. Onların da pek tabii odaklandıkları düşünceler ve istekler vardır. Ancak onlar önlerinde olan bitene ve edinimlerine de odaklanırlar. Bu da onları yeni fırsatlarla karşılaşmaya ve şanslı olma düşüncesine sahip olmaya iter.

Reklamlar

Şans Okulu

Birçok deneyin ardından bazı sonuçlara ulaşan Wiseman, şanslı olmanın dört ana prensibini tanımlar. Şanssız insanlara da kendilerini bu dört prensibi uygulamaya zorlamalarını ister. Bir ay boyunca onlara zaman verir. Bir ayın sonunda sonuç hayret vericidir. Çalışmaya katılan şanssız insanların yüzde 80’i hayatlarında artık daha mutlu ve şanslı olduklarını söyler.

Şansın Dört Prensibi

  1. Şanslı insanlar fırsatları çoğaltır.

Yalnızca verilen göreve odaklanmak yerine, bu görevdeki edinimlerimize ve fırsatlara yönelmeliyiz. Yeni tecrübelere her zaman daha açık olmalıyız.

2. Şanslı insanlar içgüdülerini dinler ve sezgilerine göre hareket etmesini bilirler.

Unutmayalım ki içgüdülerimiz pek yanılmaz. Onları düşüncelerimizden ayırabilmemizin en kolay yolu da anda kalıp açık bir zihinle düşünebilmektir.

3. Şanslı insanlar, şansın onları bulacağını bilirler.

Kafamızın içinde defalarca önceden yapacağımız toplantıyı veya görüşmeyi canlandırmışızdır. Şanslı insanlar, bu canlandırmayı yaparken bile kendilerini şanslı hissederek yaparlar. Bu şekilde o görüşme gerçekleştiğinde kendi kehanetlerini gerçeğe dönüştürürler.

4. Şanslı insanlar, başlarına gelen kötü olaylarda iyiyi görür.

Yaklaşımımızı değiştirerek, olaylara farklı bakış açısıyla ele alıp anksiyete yükünden kurtulabiliriz. Mesela bugün bu yazıyı bitirip, ders çalışacağım, egzersiz yapıp, işe gideceğim sonrasında bugünkü yapılacaklar listem boşalıyor demek yerine, bugün yapılacak listemde birçok madde var ve her maddede öğrenecek, başarılacak çok şey var diye düşünülebilir.

O kadar da zor görünmüyor aslında. Şans dediğimiz şey aslında kehanetlerimizin gerçekleşmesi değil midir? Açıkçası üzerimde denemeyi düşünüyorum. Siz ne dersiniz?

3 replies »

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s